Ile pięter ma Pałac Kultury i Nauki?

Pałac Kultury i Nauki ma 46 kondygnacji, wliczając dwie znajdujące się pod ziemią. Taka liczba odpowiada na często zadawane pytanie o piętra tego monumentalnego gmachu. W dalszej części artykułu poznasz dokładną charakterystykę budowli, jej historię i wiele ciekawostek.

Ile pięter w rzeczywistości kryje Pałac Kultury i Nauki?

Najczęściej powtarzana liczba to 46 kondygnacji, z czego 44 znajdują się nad poziomem terenu. W ten sposób określa się strukturę wieżowca według oficjalnych danych zarządcy budynku. W niektórych publikacjach można spotkać się z informacją o 42 piętrach – wartość ta nie uwzględnia wszystkich poziomów technicznych i poddaszy, dlatego pełny obraz najlepiej oddaje pierwsza z podanych cyfr.

Budynek, zaprojektowany przez Lwa Rudniewa, aż do 2021 roku był najwyższym w kraju. Stracił ten tytuł, gdy przy ulicy Chmielnej oddano do użytku Varso Tower o wysokości 310 metrów. Wraz ze wspornikiem antenowym na iglicy Pałac mierzy 237 metrów, co nadal czyni go drugim co do wysokości wieżowcem w Polsce.

Jak powstał ten gigant? Budowa w cieniu Stalina

Pomysł wzniesienia monumentalnego gmachu wyszedł od Józefa Stalina, który zaproponował Bolesławowi Bierutowi wybór między metrem, nowym osiedlem a wieżowcem. Prezydent komunistycznej Polski zdecydował się na przyjęcie „daru narodu radzieckiego”. Prace ruszyły 1 maja 1952 roku i trwały do 21 lipca 1955 roku.

Projekt inspirowany Siedmioma Siostrami

Radziecki architekt Lew Rudniew wzorował się na moskiewskich wysokościowcach zwanych „Siedmioma Siostrami”, czerpiąc z socrealizmu i amerykańskiego art déco. Wraz z zespołem odwiedził Kraków, Chełmno, Zamość i Sandomierz, by do bryły wprowadzić elementy kojarzone z polskim renesansem. Ostateczny kształt wieży głównej (120 metrów), wieżyczki (160 metrów) i iglicy (230 metrów) ustalono za pomocą balonu ciągniętego przez samolot; obserwatorzy z mostu Śląsko-Dąbrowskiego wołali „Wyżej!”, póki nie uznano efektu za zadowalający.

Radzieccy budowniczowie na Osiedlu Przyjaźń

Przy wznoszeniu pracowało około 3500 robotników z ZSRR oraz 4000 Polaków. Przyjezdni zamieszkali w drewnianych domkach specjalnie dla nich postawionych na Osiedlu Przyjaźń na warszawskich Jelonkach, gdzie działały stołówki, kino, biblioteka i świetlica. Do dzisiaj wspomina się, że w trakcie budowy śmierć poniosło 16 osób, a zużycie materiałów było gigantyczne.

Do wzniesienia gmachu zużyto około 40 milionów cegieł i 26 tysięcy ton stali.

Otwarcie i pierwsze dni

22 lipca 1955 roku pałac otworzono dla mieszkańców, a dzień wcześniej podpisano protokół przekazania obiektu stronie polskiej. Początkowo nosił nazwę Pałac Kultury i Nauki imienia Józefa Stalina, jednak w okresie odwilży imię dyktatora usunięto. Pierwszego dnia gmach zwiedziło 20 tysięcy osób, a wśród pierwszych gości znalazł się Nikita Chruszczow.

Kulturalne serce stolicy – co dziś mieści PKiN?

Wnętrza pałacu zajmują liczne instytucje. Na powierzchni 123 tysięcy metrów kwadratowych rozmieszczono 3288 pomieszczeń, które codziennie wypełnia życie artystyczne, naukowe i biurowe. Wielu odwiedzających nie zdaje sobie sprawy, że pod jednym dachem funkcjonują cztery teatry, dwa muzea, kino, uczelnia, basen, a nawet pasieka.

Teatry, kina i muzea

W PKiN stale działają Teatr Studio, Teatr Dramatyczny, Teatr 6. piętro oraz Teatr Lalka. Kinomani chętnie odwiedzają Kinotekę, a pasjonaci techniki – Muzeum Techniki. Nie brakuje też placówek naukowych: Muzeum Ewolucji Instytutu Paleobiologii PAN oraz Collegium Civitas, będące uczelnią wyższą z siedzibą właśnie tutaj. Sala Kongresowa, choć od 2014 roku pozostaje zamknięta z powodu remontu, wspominana jest jako jedna z najważniejszych scen w kraju.

Sala Kongresowa – zamknięta legenda

Mogąca pomieścić 3000 widzów przestrzeń gościła największe gwiazdy światowego formatu. Wystąpiła tam Marlena Dietrich, Ella Fitzgerald, Jan Kiepura, Ives Montand, Eric Clapton, Elthon John, Dalida i Mireille Mathieu. Koncert The Rolling Stones w 1967 roku do dziś uznaje się za jedno z najważniejszych wydarzeń muzycznych w powojennej Polsce. Paul Anka przerwał swój występ na wieść o zamordowaniu prezydenta Kennedy’ego, co nadało sali dodatkowego historycznego kontekstu.

Basen i Pałac Młodzieży

Na terenie obiektu mieści się również basen, który po modernizacji służy użytkownikom Pałacu Młodzieży. Woda i sport stanowią mniej znaną, ale wciąż docenianą część oferty edukacyjnej gmachu.

Taras widokowy na XXX piętrze – panorama miasta ze 114 metrów

Największą atrakcją turystyczną jest taras widokowy umieszczony na 30. kondygnacji. Zlokalizowany 114 metrów nad placem Defilad punkt widokowy oferuje panoramę Warszawy we wszystkich kierunkach. Wjazd szybkobieżną windą zajmuje zaledwie 19 sekund, a wnętrze wieńczy Sala Gotycka z kawiarenką.

Jak wejść i ile kosztuje bilet?

Ceny biletów od lat utrzymują się na przystępnym poziomie, a dodatkowe zniżki dobrze obrazuje poniższe zestawienie:

Bilety kupuje się w kasie głównej przy Marszałkowskiej lub przez internet na stronie Pałacu Kultury i Nauki. Karta Dużej Rodziny daje najniższą opłatę – 12 zł za osobę, co zachęca do rodzinnych wizyt.

Godziny otwarcia i specjalne okazje

Zazwyczaj taras jest dostępny od 10.00 do 20.00 przez cały tydzień. W Sylwestra czynny jest krócej (do 17.00), a pierwszego dnia nowego roku od 12.00. Z okazji walentynek organizowane były wieczorne wejścia do 22.00. W 2026 roku, podczas obchodów 71. rocznicy otwarcia, taras pozostawał dostępny nawet do 23.30, co przyciągnęło wielu miłośników nocnej panoramy stolicy.

„Najlepszy widok na Warszawę rozciąga się z tarasu Pałacu Kultury – ponieważ jest to jedyne miejsce, z którego nie widać samego pałacu” – głosi popularny żart wśród mieszkańców.

Dlaczego budynek pozostaje przedmiotem ostrych sporów?

Przez ponad siedem dekad gmach nikogo nie pozostawiał obojętnym. Dla jednych to symbol sowieckiej dominacji, dla innych – nieodłączny element tożsamości miasta. 2 lutego 2007 roku wojewódzki konserwator zabytków Maciej Czeredys wpisał obiekt do rejestru zabytków, co wywołało falę protestów i list otwarty do prezydenta Lecha Kaczyńskiego.

Symbol zniewolenia czy nowoczesności?

Decyzja o ochronie konserwatorskiej wzmogła głosy przeciwników budowli. Andrzej Duda wypowiadał się, że nie uważa PKiN za najbardziej urokliwy obiekt, a Mateusz Morawiecki mówił o relikcie panowania komunizmu, który powinien zniknąć z centrum. Z drugiej strony historycy sztuki i architekci przypominali o unikatowym wyposażeniu i wartości dokumentacyjnej epoki. Rzeźba „Przyjaźń” Aliny Szapocznikow, pomniki Adama Mickiewicza i Mikołaja Kopernika przed wejściem oraz ręcznie formowane żyrandole są świadectwem kunsztu polskich artystów i rzemieślników lat 50.

PKiN w popkulturze: film, literatura i słynny żart

Pałac pojawił się w dziesiątkach dzieł. W „Rozmowach kontrolowanych” Stanisław Tym wysadził go w powietrze, a w „Ekstradycji” podziemia stały się celem zamachu terrorystycznego. W „Kilerze” z kolei budowlę sprzedano zagranicznym inwestorom. Tadeusz Konwicki w „Małej apokalipsie” uczynił z niego ponury symbol zniewolenia, zaś Leopold Tyrmand zapisał w dzienniku, że Warszawiacy szybko ochrzcili gmach „Pekinem”. Władysław Broniewski mówił o „koszmarnym śnie pijanego cukiernika”, a francuski aktor Gerard Philipe zauważył ironicznie: „Mały, ale gustowny”. Współcześnie nawet japońska animacja „Sky Crawlers” umieściła sylwetkę PKiN w tle, potwierdzając jego status rozpoznawalnej ikony.

Sokoły, koty i pszczoły – nieoczywisti mieszkańcy

Na 43. piętrze od 1998 roku gniazdują sokoły wędrowne. Para Franek i Giga doczekała się potomstwa, a Stowarzyszenie na Rzecz Dzikich Zwierząt „Sokół” udostępnia transmisję z gniazda na żywo przez całą dobę. W podziemiach, na kondygnacji -2, mieszka 11 kotów mających swoją opiekunkę i stałe wyżywienie z administracji. Legenda głosi, że w 1969 roku podczas koncertu Juliette Gréco jeden z pałacowych kotów przeszedł przez scenę. Na dachu Teatru Studio od 2015 roku działa pasieka miejska, której miód sygnowany jest nazwą „PKiN”. Całość tworzy niezwykły ekosystem w sercu betonowej metropolii.

Przez 71 lat zmienił się zarówno sam PKiN, jak i jego otoczenie – wokół wyrosły szklane biurowce, a dawna dominanta zyskała nowy kontekst.